Vimmex 2020
WIRTUALNE MIĘDZYNARODOWE TARGI GÓRNICTWA
17-19 Listopada 2020

W przemyśle światowym surowce mineralne stanowią bardzo ważny element gospodarki. Wśród nich na szczególne wyróżnienie zasługują kopalne surowce energetyczne, bez których rozwój cywilizacji byłby zwyczajnie niemożliwy. W samej Polsce wydobywa się ponad 70 różnych kopalin, a w tym 40 ważnych dla gospodarki1. Ponadto, ostatnie lata pokazały, że oprócz klasycznych surowców, takich jak węgiel kamienny, możemy mieć jeszcze więcej surowcowych atutów np. ropę, gaz łupkowy czy złoża typu tight2.

Wśród światowych zasobów energetycznych prym nieprzerwanie wiodą węgiel kamienny i brunatny, stanowiąc 64% globalnych rezerw3. Zaraz po nim plasują się ropa naftowa oraz gaz ziemny, a przodownikami w ich wydobyciu są USA, Rosja, Iran, Kanada czy Chiny. W samym wydobyciu węgla kamiennego i brunatnego Polska mieści się w ścisłej dziesiątce. Wyprzedzają ją kraje takie jak Chiny, USA czy Rosja. Istnieją jednak pewne surowce, których produkcja czyni nas największymi eksporterami na świecie. Poznajcie najcenniejsze polskie zasoby:


Węgiel kamienny

W bilansie energetycznym Polski węgiel kamienny zajmuje kluczową pozycję. Razem z węglem brunatnym jest paliwem pierwotnym dla produkcji ok. 90% energii elektrycznej w kraju4. Złoża węgla kamiennego w Polsce występują w trzech zagłębiach, natomiast jego wydobycie obecnie jest prowadzone w dwóch z nich: Górnośląskim Zagłębiu Węglowym (GZW) oraz w Lubelskim Zagłębiu Węglowym (LZW). Polska, zaraz obok Czech, jest głównym dostawcą tego surowca na unijne rynki w ramach dostaw wewnątrzwspólnotowych5. Natomiast na rynku światowym, poza Polską (ok. 70 mln ton), największymi graczami w tej materii są Chiny (ok. 3 mld ton), USA (ok. 700 mln ton), Indie (ok. 600 mln ton), Australia (ok. 400 mln ton), Indonezja (ok. 390 mln ton), Rosja (300 mln ton), RPA (ok. 250 mln ton), Kazachstan (ok. 100 mln ton) oraz Niemcy (6 mln ton).


Węgiel brunatny

Zasoby węgla brunatnego w świecie koncentrują się w kilku krajach. Oprócz Polski do tej grupy należą: Australia, Chiny, Czechy, Grecja, Niemcy, Rosja, Stany Zjednoczone i Turcja6. W naszym kraju rozpoznano ponad 150 złóż i obszarów węglonośnych, a wydobycie tego surowca odbywa się na terenie pięciu odkrywkowych kopalń7. Niestety, znajdujące się na tych terenach złoża są już praktycznie na wyczerpaniu, dlatego konieczna jest budowa nowej kopalni. Jest to o tyle istotne, gdyż w polskiej energetyce węgiel brunatny pełni rolę najtańszego, strategicznego paliwa, które zasila aż 5 elektrowni działających na terenie naszego kraju.


Rudy miedzi i srebra

Miedź i srebro stanowią bardzo ważny element naszej gospodarki. Jesteśmy światowymi producentami tych dwóch surowców, a nasza kopalnia rudy miedzi “Rudna” jest jedną z największych kopalń głębinowych na świecie. Naszym podstawowym klientem są Niemcy, którzy z Polski eksportują ten surowiec w postaci miedzi elektrolitycznej. Głównymi konkurentami w wydobyciu są natomiast kraje takie jak Chile, Australia, Peru, Meksyk, Rosja, USA czy Chiny.

W przypadku srebra jesteśmy jeszcze bardziej rozpoznawalni, bowiem zajmujemy drugie miejsce w światowej produkcji8. Przed nami plasuje się jedynie Meksyk, a za nami Szwajcaria. Za produkcję srebra w Polsce odpowiada spółka KGHM Polska, a srebro, które uzyskuje, jest produktem ubocznym wydobycia miedzi.


Ropa naftowa

Choć w światowych rankingach wydobycia ropy naftowej Polski nie bierze się pod uwagę, to i tak jej sukcesy na tym polu są znaczące. Warto wiedzieć, iż krajowe spółki odnotowują sukcesy w dziedzinie wydobycia węglowodorów, a najaktywniejszymi podmiotami działającymi w tym sektorze są PGNiG, Grupa Lotos oraz PKN Orlen. Wszystkie te spółki w samym 2019 roku mogły pochwalić się wydobyciem około 5 mln ton ropy naftowej, jednak to wciąż za mało, aby zaspokoić krajowe zapotrzebowania. Największymi, światowymi gigantami w tym zakresie są USA, Arabia Saudyjska oraz Rosja.


Gaz ziemny

W 2019 roku przedsiębiorstwo naftowe BP opublikowało raport nt. największego wydobycia gazu ziemnego na świecie. Raport obejmował 50 krajów, a pierwsze miejsca zajęły takie kraje jak USA, Rosja, Iran, Kanada, Katar, Chiny czy Norwegia. W zestawieniu Polska wypadła poza ranking, lądując na 51 miejscu z wydobyciem na poziomie 4 mld m3. Warto wspomnieć, iż jest to jedynie 20% naszego zapotrzebowania, bowiem przy pomocy gazu ziemnego zasilamy elektrownie, stalownie, rafinerie, zakłady ceramiczne, huty szkła i zakłady azotowe9.


Powyższe informacje pokazują, że nie samym węglem kamiennym Polska stoi. Istnieje wiele innych surowców, które budują polską gospodarkę. Ponadto, nasze bogactwa naturalne przyczyniają się do tego, iż polska energetyka prawie w 95% jest oparta na własnych surowcach, co przy niewielkim imporcie daje nam energetyczne bezpieczeństwo w przyszłości.


3 Rola węgla w energetyce i strategia polskiego górnictwa węgla brunatnego w I połowie XXI wieku w: Górnictwo i Geoinżynieria, A. Tajduś, P. Czaja, Z. Kasztelewicz, http://yadda.icm.edu.pl/baztech/element/bwmeta1.element.baztech-article-AGHM-0029-0030/c/Tajdus_rola.pdf